Constantine P. Cavafy-Poems


«Πού απεσύρθηκε, πού εχάθηκε ο Σοφός;

Έπειτ’ από τα θαύματα του τα πολλά,

την φήμη της διδασκαλίας του

που διεδόθηκεν εις τόσα έθνη

εκρύφθηκ’ αίφνης και δεν έμαθε κανείς

με θετικότητα τί έγινε

(ουδέ κανείς ποτέ είδε τάφον του).

Έβγαλαν μερικοί πως πέθανε στην Εφεσο.

Δεν τόγραψεν ο Δάμις όμως  τίποτε

για το θάνατο του Απολλωνίου δεν έγραψεν ο Δάμις.

Άλλοι είπανε πως έγινε άφαντος στην Λίνδο.

Ή μήπως είν’ εκείν’ η ιστορία

αληθινή, που ανελήφθηκε στην Κρήτη,

στο αρχαίο της Δικτύννης ιερόν.—

Αλλ’ όμως έχουμε την θαυμασία,

την υπερφυσικήν εμφάνισί του

εις έναν νέον σπουδαστή στα Τύανα.—

Ίσως δεν ήλθεν ο καιρός για να επιστρέψει

για να φανερωθεί στον κόσμο πάλι

η μεταμορφωμένος, ίσως, μεταξύ μας

γυρίζει αγνώριστος.—Μα θα ξαναφανερωθεί

ως ήτανε, διδάσκοντας τα ορθά  και τότε βέβαια

θάαεπαναφέρει την λατρεία τών θεών μας,

και τες καλαίσθητες ελληνικές μας τελετές.»

Έτσι ερέμβαζε στην πενιχρή του κατοικία—

μετά μια ανάγνωση του Φιλοστράτου

«Τα ες τον Τυανέα Απολλώνιον»—

ένας από τους λίγους εθνικούς,

τους πολύ λίγους που είχαν μείνει. Άλλωστε—ασήμαντος

άνθρωπος και δειλός—στο φανερόν

έκανε τον Χριστιανό κι αυτός κ’ εκκλησιάζονταν.

Ήταν η εποχή, καθ’ ήν βασίλευεν

εν άκρα ευλαβεία, ο γέρων Ιουστίνος,

κ’ η Αλεξάνδρεια, πόλις θεοσεβής

αθλίους ειδωλολάτρας αποστρέφονταν.


“Where did he retire, where did the Sage disappear to?

After his countless miracles,

and the fame of his teaching

that spread over so many nations

he suddenly hid and no one learned

with certainty what happened to him

(nor has anyone ever seen his grave).

Some said that he died in Ephesus.

But Damis didn’t record it; nothing was written

by Damis about the death of Apollonios.

Others said that he vanished in Lindos.

Or perhaps the story

that he ascended in Crete is true,

at the sacred temple of Dictynna.—

However we have his exquisite,

supernatural appearance

to a young student in Tyana.—

Perhaps the time has not come for him to return

and appear to the world again;

or perhaps he is roaming among us

incognito.—But he will reappear

as he was, teaching the right things; and then of course

he will reestablish the worship of our gods,

and our refined Hellenic ceremonies.”

This was the way he mused in his poor house—

one of a few pagans,

one of the very few who remained—

after reading Philostratos’

On Apollonius of Tyana

In any case—an insignificant

and timid man—on the surface

he played the Christian and he, too, went to church.

It was the era when in utmost piety

the king who reigned was the aged Ioustinos,

and Alexandria, a god-fearing city,

abhorred the miserable idol worshipers.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in: Logo

You are commenting using your account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s